ijsselmeeralmanak

IJsselmeer, meer in Nederland, de voormalige Zuiderzee, in het noorden begrensd door de Afsluitdijk, in het oosten door de provincies Friesland en Flevoland en in het westen door de prov. Noord-Holland met in het noorden de Wieringermeerpolder, oppervlakte ca. 1100 km2, diepte tot 5,5 m beneden NAP (bij Urk, de Val van Urk). De gemiddelde waterstand wordt zoveel mogelijk gehouden op 0, 40 m beneden NAP in de winter en 0,20 m beneden NAP in de zomer. Het meer wordt vnl. gevoed door de Rijn via de IJssel, door de Vecht, de Eem, het Zwarte Water en via de randmeren door diverse beken. Ook wordt er veel water ingepompt door de gemalen van Friesland en de bovengenoemde polders. Het overtollige water wordt geloosd door twee complexen spuisluizen in de Afsluitdijk (Den Oever, Kornwerderzand).

Het IJsselmeer dient als zoetwaterboezem voor Friesland, een groot deel van Noord-Holland en de IJsselmeerpolders, terwijl het daarnaast van betekenis is voor de drinkwatervoorziening, vooral van Noord-Holland. Van de drie eilanden die in het meer lagen, is Schokland geheel opgenomen in de Noordoostpolder en Urk in de bedijking van deze polder, terwijl Marken via een dam met het vasteland van Noord-Holland is verbonden. Het IJsselmeer wordt druk bevaren door binnenschepen en pleziervaartuigen. De visvangst die op de voormalige Zuiderzee werd uitgeoefend, is na de afsluiting sterk teruggelopen; m.n. in Urk is men zich daarna gaan toeleggen op de Noordzeevisserij; paling en snoekbaars worden gevangen door de IJsselmeervisserij.

Waterkwaliteit

De bruikbaarheid van het IJsselmeerwater voor landbouw, drinkwatervoorziening en recreatie kan nadelig worden beïnvloed door verzilting en verontreiniging van het water. Bronnen van zout zijn, behalve het Rijnwater, het zoute drainagewater dat uit de polders wordt gemalen en het lek- en schutwater van de schutsluizen in de Afsluitdijk. Voor de bestrijding van het zoutgevaar is het nodig regelmatig te spuien via de sluizen in de Afsluitdijk. Hiervoor zijn relatief grote hoeveelheden zoet water nodig. Het IJsselmeer wordt verontreinigd door vervuiling in het stroomgebied van de rivieren die erop afwateren, vooral de Rijn, en vanuit de oevers van het IJsselmeer en de randmeren. Zie ook Zuiderzeewerken.